Вучиќ повторно се насочува кон премиерската позиција: се поставува прашањето за измена на Уставот на Србија.

Сè поочигледно е дека српскиот претседател Александар Вучиќ повторно ќе се обиде да ја освоји премиерската функција, додека Српска напредна странка се соочува со голем предизвик – недостаток на јасен кандидат кој би можел да му се противстави во следните претседателски избори. Во таа насока, во јавноста сè почесто се сугерира дека власта би можела да побара промена на Уставот, што би го изменила начинот на избор на претседателот на државата.

Како првичен тест, во медиумите се истакнува предлогот на Војислав Шешељ, кој отворено предлага дека претседателот на Србија не треба да се избира директно од граѓаните, туку во Народното собрание. Аналитичарите и дел од опозицијата сметаат дека оваа идеја е во интерес на владејачката структура, особено затоа што СНС има двотретинско мнозинство, неопходно за спроведување на уставни измени.

Во последно време, во јавноста се спомнуваат и различни потенцијални наследници на Вучиќ, како што се Томислав Николиć, Ана Брнабиќ и Милош Вучевиќ, но ниедно од тие имиња не дава сигурен успех на изборите. Падот на рејтингот на СНС во последниве истражувања на јавното мислење дополнително го комплицира овој процес. Загубата на претседателската функција би можела да биде значаен удар за властите, поради што идејата за уставни интервенции станува сè поприфатлива.

Шешељ изјавува дека изборот на претседател во Собранието е „подемократски“, бидејќи дозволува и негово разрешување, за разлика од директната изборна постапка. Исто така, тој потврдува дека неговата Српска радикална странка останува во коалиција со СНС и не планира самостојни политички активнисти.

Прочитајте и:  Повик за 43-тиот „Марш на ангелите“ во Виница

Од опозицијата на ова реагираат со критики. Потпретседателот на Странката за слобода и правда, Бoрко Стефановиќ, смета дека Шешељ изразува она што Вучиќ го мисли, укажувајќи на долгогодишната политичка и идеолошка поврзаност помеѓу нив. Според него, таквиот предлог дополнително ќе го ослабне односот помеѓу граѓаните и институцијата на претседателот, поттикнувајќи авторитарен стил на владеење, во кој моќта би се концентрирала во рацете на една личност.

Стефановиќ истакнува дека не би било непостигнување ако иницијативата за уставни измени навистина стигне до Народното собрание, бидејќи процедурата тоа го дозволува. Според српскиот Устав, иницијатива за измена можат да поднесат минимум една третина од пратениците, претседателот, Владата или најмалку 150.000 избирачи. За започнување и усвојување на овие промени, потребно е двотретинско мнозинство, што актуелната владејачка коалиција го поседува.

Последните измени на српскиот Устав се случија во 2022 година, по референдумот за усогласување на судскиот систем со европските стандарди. Дали следува нова, поконтроверзна уставна интервенција која би го изменила начинот на избор на претседателот, останува да се види, но сигналите од власта и нејзините сојузници се во таа насока.